Kayıtlar nasıl tutuluyor?
Bu sayfa bir “bildim” vitrini değil, zaman içinde izlenebilen bir düşünce arşivi. Bir ifadenin bana ait olduğunun doğrulanması, o ifadenin gerçekleştiği anlamına gelmez.
Üç soru
Her kayıt üç sorunun cevabını ayrı ayrı verir: Ne olacağını düşünüyordum ve bunu ne zaman söyledim? Bu düşünce hangi gerekçeye, süreye ve koşula dayanıyordu? Sonradan ne oldu; bugün aynı görüşte miyim?
Tarih, kaynak ve değerlendirme bilgileri birbirinden ayrı tutulur. Bugünkü olasılık değerlendirmem geçmişteki ifademin yerine geçmez. Bir ürünün yapılması da önceden tarihli tahmin bulunduğunu tek başına kanıtlamaz.
Kayıt türleri
Gelecekte beklenen olay ya da eğilim; süre olabilir veya olmayabilir.
"Google'a erişim kesilirse ne olur?" Koşul gerçekleşmeden sonuç puanlanmaz.
Süper zekâ ile insanın birlikte çalışması gibi; çoğu zaman ikili puanlamaya uygun değil.
Deepfake ve karar kontrolü gibi ihtiyatlı senaryolar.
Şirket süreçlerinin belirli oranını otomatikleştirmek; bütün piyasa için tahmin değil.
Pazar araştırması gibi dış tahminler; özgün tahminci adı görünür, kişisel skora girmez.
Kaan SI ya da kitap gibi; önceden tahmin yoksa gerçekleşmiş öngörü sayılmaz.
Aksiyon, hız, kişisel marka gibi ilkeler; ana tahmin istatistiğine katılmaz.
Ana listede varsayılan olarak kişisel öngörüler, tezler, koşullu ve risk senaryoları görünür. Kurumsal hedefler, uygulama örnekleri ve dış projeksiyonlar tür filtresiyle açılır.
Tarihler
- Kronoloji, söylenme tarihi doğrulanmışsa ona, yoksa açıkça etiketlenmiş kaynak yayın tarihine göre çalışır. Sayfanın sisteme eklenme tarihiyle sıralanmaz.
- Yalnızca yıl biliniyorsa ekranda yıl görünür; sahte gün ya da ay üretilmez. Aynı yıl içindeki belirsiz kayıtlar kesin tarihlerin arasına rastgele yerleştirilmez.
- "Yakında" ya da "önümüzdeki yıllarda" otomatik olarak bir süreye çevrilmez. "Önümüzdeki iki yıl" kesin bir başlangıçla eşleşirse iki takvim yılı hesaplanır; başlangıç belirsizse hesaplama belirsizliği korunur.
- Aynı ifade farklı platformlarda bulunursa yeni kayıt açılmaz; kaynak görünümü eklenir. Farklı koşul, oran ya da hedef tarih varsa bağlı yeni sürüm oluşturulur.
- Video yükleme tarihi ile etkinlik tarihi ayrı tutulur. Daha eski bir kaynak bulunduğunda ilk kaynak revize edilir; eski değer tarihçede kalır.
Tarihin dayanağı
Bir tarihin doğru olması ile o tarihi taşıyan kaydın elimizde olması aynı şey değil. Her kayıt tarihinin nereden geldiğini söyler; bu nitelik listede tarihin yanında, detay sayfasında kimlik künyesinde ve "kaynak niteliği" alanında görünür.
Tarihi taşıyan özgün kayıt (yazı, gönderi ya da video) kaynak listesinde.
Tarih, Kaan Gülten'e atıf yapan tarihli bir başka yayından geliyor; özgün kayıt ayrıca aranıyor.
Tarihi kaydın sahibi beyan etti; o tarihi taşıyan özgün kayıt henüz eklenmedi. Kayıt bu etiketle yayımlanır.
Beyana dayalı kayıtlar yayımlanır, gizlenmez: kaydın sahibi tarihi beyan etmiştir, o tarihi taşıyan özgün kayıt henüz eklenmemiştir. Bu kayıtlar "beyana dayalı tarih" niteliğiyle etiketlenir ve etiket kaldırılmadan tarihli kayıt gibi sunulmaz. Özgün kayıt bulunduğunda nitelik "özgün tarihli kayıt"a çevrilir ve değişiklik tarihçeye yazılır.
Atıf doğrulaması gerçekleşme güveni değildir
- K1
- Doğrudan özgün kaynak
- K2
- Kaan'a atıf yapan tarihli yayın
- K3
- Önceki arşivde var, özgün URL/tarih eksik
- K4
- Yalnızca ek raporda ileri sürülüyor
K1 bile tek başına cümlenin o tarihten beri hiç değişmediğini kanıtlamaz. Bugünkü onayım, geçmiş tarihi bağımsız olarak kanıtlamaz.
Yayın koşulu atıf sınıfına değil, tarihin dayanağına bağlıdır: K1 ve K2 kayıtlar yayımlanır; K3 ve K4 kayıtlar ancak tarihi kaydın sahibi tarafından beyan edildiğinde, "kaynak niteliği: beyan" etiketiyle yayımlanır. Kaynağı da tarihi de eksik olan kayıtlar taslakta kalır, sayfası üretilmez.
Gerçekleşme: tek durum yerine dört alan
Tek bir "bekliyor / gerçekleşti" seçeneği geç kalan ya da belirsiz tahminleri yanlış gösterir. Bu yüzden kayıt sayfasında dört alan ayrı görünür: sonuç, izleme, kaynak niteliği ve son değerlendirme tarihi. Bunların yanında güncel görüşüm ayrı bir satırdır.
Sonuç
Kayıt sayfalarında tek bir sonuç etiketi görünür. "İzleniyor" bir sonuç değildir; izleme ayrı bir alandır.
- Henüz değerlendirilmedi
- Kısmen gerçekleşti
- Gerçekleşti
- Belirtilen sürede gerçekleşmedi
- Kanıtlarla çelişti
- Sonuç belirsiz
İzleme
- Sürüyor
- Son değerlendirme tamamlandı
Güncel görüşüm
- Güncel görüş eklenmedi
- Görüşümü koruyorum
- Görüşümü revize ettim
- Görüşümü geri çektim
- Artık değerlendirmiyorum
Süre dolunca sistem yalnızca "süre doldu, değerlendirme bekliyor" der; haber bulunmaması otomatik başarısızlık değildir. Hedefi 2026 olan bir tahmin 2028'de gerçekleşirse ilk süreli iddia "süresinde gerçekleşmedi" kalır, yanına "yön daha sonra karşılandı" açıklaması eklenir. Sonradan gerçekleşme ilk süreyi tutmuş gibi gösterilmez. Bir görüşü geri çeksem de kaynaklı geçmiş kayıt silinmez.
Ölçüt, kanıt ve olasılık
Her ölçülebilir tahmin için olay tanımı, evren, ölçüm birimi, eşik ve süre yazılır. Eski tahminlerde bugünden yazılan kural "geriye dönük değerlendirme ölçütü" etiketi taşır; belirsiz bir cümle bugün daraltılarak başarıya dönüştürülemez.
Kanıt üç ayrı soruya cevap verir: Bu ifade gerçekten söylenmiş mi? İddiada geçen gelişme olmuş mu? Bu gelişme iddianın tüm kapsamını karşılıyor mu? "Gerçekleşti" için mümkün olduğunda iki bağımsız kanıt aranır; aynı basın bülteninin üç kopyası üç kaynak değildir. Kendi şirketlerimin kaynakları bağımsız doğrulama sayılmaz.
Olasılık, kaynak güveni ve kanıt yeterliliği tek bir yüzdeye indirgenmez. Eski tahminde yüzde verilmediyse "ilk olasılık belirtilmedi" yazılır; varsayılan %50 atanmaz. Bugünkü olasılık eski tarihe yazılmaz. İlk sürümde "tahmin başarı oranı" yoktur.
Kayıtların tamamı ve kaynak listesi: Öngörülerim.
Bir kayıt için daha eski kaynak mı buldunuz?
Daha eski bir kaynak bulunduğunda ilk kaynak revize edilir; neden ve eski değer tarihçede kalır.
Kaynak öner